46- (evlenmede) emsal
(gÖzetme) babi
حَدَّثَنَا
مُحَمَّد بن
شابور الرقي.
حَدَّثَنَا
عبد الحميد بن
سليمان
الأنصاري،
أخو فليح، عن
مُحَمَّد بن
عجلان، عن ابن
وثيمة البصري،
عن أبي
هُرَيْرَة؛
قَالَ: - قَالَ
رَسُول
اللَّهِ
صَلَى
اللَّهُ
عَلَيْهِ
وَسَلَم: ((إذا
أتاكم من
ترضون خلقه
ودينه فزوجوه.
إلا تفعلوا
تكن فتنة في
الأرض وفساد
عريض)).
والحديث قد
أخرجه
الترمذي ورجح
إرساله. ثم أخرجه
من حديث أبي
حاتم المزني،
زوقال فيه:
إنه حسن.
ebü hureyre
(r.a.)'den rivayet edildiğine göre: resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem)
şöyle buyurdu, demiştir: «huyundan ve dindarlığından razı olduğunuz bir adam
(yakınınız olan bir kızla evlenmek için) size geldiği zaman (kızı) onunla
evlendirin. eğer (bunu) yapmazsanız yeryüzünde bir fitne ve büyük bir bozukluk
olacaktır.»
not: bu hadisi
tirmizi de rivayet ederek, senedinin munkati (kesik) olduğunu tercih etmiş,
sonra başka bir senedle ebu hatem el-müzeni (r.a.)'dan merfu' olarak rivayet
ederek bu senedin hasen olduğunu söylemiştir.
aÇiklama: notta işaret edildiği gibi tirmizi bu hadisi ebu
hureyre (r.a.)'dan kısmen değişik iki senedie rivayet etmiştir. senedin
birisinde ebu hureyre (r.a.) ile bni aclan arasındaki ravi bni vesime
bulunmadığı için sened mürsel yani munkati'dir. tirmizi bu senedi tercih etmiş,
ayrıca başka bir senedie ebu hatem el-müzeni (r.anh)'den merfu olarak rivayet
ederek: ebu hatem sahabidir, bundan başka hadisini bilmiyoruz, demiştir.
hadisin manası:
tuhfe yazarı şöyle der: "yani huyunu ve dindarlığını güzel gördüğünüz beğendiğiniz
bir adam evladınızdan ve yakınlarınızdan bir kad-nla evlenmek için size
teklifte bulunduğu zaman kad-nı onunla evlendirin. eğer kad-nı diyanetini ve
huyunu beğendiğiniz adama vermeyip, sırf zenginliğe veya sırf güzellik ve
makama rağbet ederseniz yeryüzünde karışıklık. bozukluk olacaktır. Çünkü
kızlarınız zengin veya makam sahiplerinden başka kimselerle evlendirmezseniz,
kad-nlarınızın çoğu kocasız ve erkeklerinizin çoğu karısız kalacak, dolayısıyla
kötülük, fuhuş ve ahlaksızlık çoğalacak. kadınların veliierine birtakım lekeler
gelebilecek, fitne ve fesat çoğalacak, neslin devamlılığı aksayacak, iffet ve
muhafazakarlık azalacaktır,"
hadsn fikih
yÖnÜ :
hadis, nikah
konusunda erkeğin kad-na küfü olmasının temel ve dönüm noktasının erkeğin dindarlığı
ve güzel huyluiuğu olduğuna delalet eder.
din bakımından
küfülük, alimlerin icmaı ile gereklidir. ve bu özellik erkeklerde aranır,
kad-nlarda aranmaz, Çünkü gerek bu hadis, gerekse başka hadisler, erkeğin
kad-na küf'ü olmasına dair gelmiştir. bunun içindir ki müslüman bir kad-nın,
hıristiyan veya yahudi bir erkekle evlenmesi caiz görülmemiştir. fakat müslüman
bir erkeğin ehli kitap olan bir kad-nla evlenmesine cevaz verilmiştir.
erkek hang
hususlarda kadina kÜf'Ü olacaki
1, cumhura göre
din, özgürlük, soy ve san'at (yaptığı iş) olmak üzere dört hususta denklik
aranır. bu itibarla: müslüman bir kad-n gayri müslim bir erkekle, dindar bir
kad-n fasık bir erkekle, hür bir kad-n, bir köle ile, köklü ve eşraftan bir
aile kızı, soyu sopu tanınmayan. bir erkekle, ticaret gibi üstün bir işle
meşgulolan bir aile kızı, adi bir işle meşgulolan erkekle evlendirilemez. ancak
kad-n veya velisi evlenmeye rıza gösterirse kad-n emsali sayılmayan müslüman
bir erkekle evlenebilir.
2. malik'e göre
küf'ülük yalnız din bakımından şarttır. başka bakımlardan aranmaz.
3. Şafiiler'in
meşhur kavline göre küfülük için şu özellikler aranır: dindarlık, özgürlük,
soyluluk, san'at ve nikahın feshedilmesine dinen gerekçe sayılan deiiiik ve
cüzzam gibi hastal-klardan sağlam olmak.
4, ahmed'e
göre, dindarlık ve soyluluk özelliği aranır. ondan yapılan ikinci bir rivayete
göre yalnız soyluluk özelliği aranır.