zadu’l-mead

İkİncİ kİtap peygamber'İn (s.a.) İbadetler konusundakİ tutumu

 

ana sayfa      kur’an      hadis      sözlük      biyografi

 

p) hz peygamber'İn (s.a.) korku namazindakİ tutumlari

 

allah (c.c), korku ve yolculuk bir arada bulunduğunda namazın rükünlerinin kısaltılmasını ve rekat sayısının azaltılmasını; yolculukta bulunup da korkulacak bir durum olmadığında ise yalnızca rekat sayısının azaltılmasını; korkulacak bir durum bulunup da yolculuk olmadığında da sadece rükünlerin kısaltılmasını mubah kılmıştır. İşte bu, hz. peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) tutumlanndandır. ayette geçen "kasr = kısaltma"nın yeryüzünde gitmek ve korku ile smirlandırılmasmın hikmeti bu şekilde bilinmiş olur.

 

 

korku namazının Çeşitli kılınış Şekilleri:

 

1. hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) korku namazı kılarken -şayet düşman, kıblesi ile kendisi arasında ise- bütün muslümanları arkasına saf saf dizer; kendisi tekbir alınca arkasındakilerin hepsi de tekbir alırdı. sonra rüku eder, onlar da hep birden rüku ederler; sonra rükudan doğrulur, arkasındakiler de onunla beraber hep birlikte doğrulurlar; sonra *hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) ve özellikle hemen onun arkasındaki saf secdeye kapanır, diğer saf düşmana karşı ayakta kalırdı. bu şekilde birinci rekatı bitirip ikincisine kalkınca arkadaki saf hz. peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) kalkmasını müteakip iki secde yapıp ayağa kalkar; birinci saffın yerine ilerler, birinci saf ise gerileyerek onların yerlerine geçerdi. böylece her iki grup da birinci safta bulunma faziletini elde etmiş ve tıpkı ilk rekatın secdesini birinci saffın hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) ile yaptığı gibi burada da ikinci saf ikinci rekatın secdesine yetişip o'nunla birlikte yapmış olur. sonuçta her iki grup da hem hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) ile beraber kılmaya yetişebildikleri ve hem de kendi başlanna kaza ettikleri namaz bölümlerinde birbirlerine eşit durumda olurlardı. en adil olan da budur. hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) rüku edince her iki grup da ilk kez yaptıkları gibi yapardı. hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) teşehhüde oturunca arka saf iki secde yapar, teşehhüdde o'na katılırlar ve hz. peygamber'le (sallallahu aleyhi ve sellem) beraber hep birlikte selam verirlerdi.''

 

2. düşman kıble yönünde değilse, bu durumda;

 

a) kimi zaman cemaatı, bir grup düşman karşısında duracak ve bir grup da kendisi ile birlikte namaz kılacak şekilde iki gruba ayırırdı. gruplardan biri o'nunla birlikte bir rekat kılar; sonra o grup namaz içinde diğer grubun yerine geçer; diğer grup gelir beriki grubun yerine geçer, hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) ile birlikte ikinci rekatı kılar; sonra selam verirdi. her grup imam selam verdikten sonra birer rekat kaza kılardı.

 

b) kimi zaman iki gruptan birine bir rekat kıldırır; sonra ikinci rekata kalkar ve kendisi dururken namaz kıldırdığı grup bir rekat kaza kılar ve hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) rüku etmeden önce o grup selam verirdi. Öteki grup gelir; o'nunla birlikte ikinci rekatı kılar; hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) teşehhüde oturunca ayağa kalkarlar; allah rasulü (sallallahu aleyhi ve sellem) teşehhüdde onları beklerken bir rekat kaza kılarlar ve teşehhüdü okumalarının ardından hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) onlara selam verdirir di.

 

c) kimi zaman iki gruptan birine iki rekat kıldırır; bu grup hz. peygamber'den (sallallahu aleyhi ve sellem) önce selam verirdi. Öteki grup gelir, hz. peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) onlara son iki rekatı kıldırır ve selam verdirirdi. böylece kendisi dört, cemaat ise ikişer rekat kılmış olurdu.

 

d) kimi zaman da iki gruptan birine iki rekat kıldırır, onlara selam verdirirdi. sonra öteki grup gelir, onlara da iki rekat kıldırır ve selam verirdi. böylece her gruba ayrı bir namaz kıldırmış olurdu.

 

e) kimi zaman ise iki gruptan birine bir rekat kıldırır; o grup gider hiçbir kaza kılmaz. diğeri gelir, onlara da bir rekat kıldırır ve bu grup da hiçbir kaza kılmazdı. böylece kendisi iki, cemaat ise birer rekat kılmış olurdu. bu anlatılan çeşit çeşit namazların hepsi de caizdir.

 

İmam ahmed, "korku namazı konusunda rivayet edilen hadislerin hepsine göre uygulamada bulunmak caizdir." diyor ve bir başka yerde şunları söylüyor: "bu konuda altı veya yedi çeşit rivayet vardır. hepsi de caizdir."

 

el-esrem anlatıyor: ebu abdillah (ahmed b. hanbel)'a: "her hadis kendi yerinde olmak üzere bütün bu hadislerle amel edileceği görüşünde misin, yoksa bunlardan birini tercih mi ediyorsuni" diye sordum. o da cevaben: "ben, kim bunların hepsiyle amel edileceğini savunuyorsa iyi etmiş olur, diyorum" şeklinde cevap verdi.

 

buna göre İmam ahmed, her grubun imamla birlikte birer rekat kılmakla yetinip hiçbir kaza kılmamalarını caiz görüyor demektir. İbn abbas, cabir b. abdillah, tavus, mücahid, hasan (el-basri), katade, el-hakem ve İshak b. rahuyeh de bu görüştedirler. el-muğni sahibi (İbn kudame): "ahmed'in sözünün genel ifadesi bunun caiz olmasım gerektirir; ama mezheb alimlerimiz bunu inkar etmektedirler." diyor.

 

hz. peygamber'den (sallallahu aleyhi ve sellem) korku namazının başka kılınış şekilleri de rivayet edilmişse de bunların hepsi sonuçta yukarıda sıralananlara döner. bu anlatılanlar, esas olanlarıdır; metinlerinin bir kısmının farklı gelmesi de muhtemeldir. bazıları bunları ona çıkartmıştır. ebu muhammed İbn hazm, onbeş kadar ayrı kılınış şekli anlatmışsa da doğrusu bizim başta belirttiğimizdir. bunlar, olayı anlatan ravilerin rivayet farklarını görür görmez, bu farkları hz. peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) farklı uygulama şekilleri olarak alıyorlar. oysa bu farklar sadece ravilerin ihtilafından kaynaklanmaktadır. en iyi bilen allah'tır.

 

sonraki sayfa için aşağıdaki link’i kullan:

 

a) zekat konusundakİ tatbİkati